Press ESC to close

Jak dbać o nawodnienie skóry?

Sucha skóra powoduje większe łuszczenie się naskórka, a tym samym szybszą utratę warstwy rogowej. Może dojść do powstania pęknięć, co wiąże się z ryzykiem przedostania się mikroorganizmów. Jest zatem oczywiste, że nawilżona skóra jest niezbędna, aby uniknąć tych, a nawet innych chorób skóry.

Skóra: ważny organ.

Kiedy myślimy o najważniejszych organach w naszym ciele, z pewnością mamy na myśli serce, nerki, mózg i inne. Oczywiście jest to prawda, ale nie możemy zapominać o innym podstawowym organie, jakim jest skóra. Nasza skóra pełni funkcje związane z układem hormonalnym, nerwowym i immunologicznym. Jest również niezbędna do regulowania temperatury wewnętrznej organizmu. Skóra łączy nas ze światem zewnętrznym, łączy nas z naszym środowiskiem. Ten związek ze światem zewnętrznym ma fundamentalne znaczenie, ale jednocześnie sprawia, że jest on bardziej narażony na ewentualną agresję z zewnątrz. Dlatego konieczne jest zapewnienie mu wszelkiej opieki, jakiej potrzebuje, aby nadal mógł prawidłowo wypełniać swoje funkcje.

Struktura skóry.

Poznajmy nieco lepiej strukturę skóry, aby zrozumieć, jak działa i jak ją pielęgnować. Skóra składa się z trzech warstw, od najbardziej powierzchownej do najgłębszej, zwanych naskórkiem, skórą właściwą i podskórą. Tkanka podskórna nazywana jest również tkanką podskórną i składa się głównie z komórek zawierających tłuszcz. Pełni funkcję metaboliczną jako magazyn tłuszczu, ale także jako ochrona przed zimnem lub urazami. Skóra właściwa to obszar skóry, w którym znajdują się naczynia krwionośne i zakończenia nerwowe. Znajdują się w niej również gruczoły łojowe i potowe. Zbudowana jest głównie z tkanki łącznej i to w niej znajdują się wszystkie struktury podtrzymujące skórę. Naskórek jest najbardziej zewnętrzną warstwą skóry; nie można powiedzieć, że jest najważniejszy, ponieważ wszystkie są najważniejsze, ale jest inny ze względu na bezpośredni kontakt z otoczeniem, a więc narażenie na działanie czynników zewnętrznych. Zbudowana jest z tkanki nabłonkowej. Składa się on z kilku rodzajów komórek, ale komórkami tworzącymi strukturę naskórka są keratynocyty, które są jak cegiełki tworzące ścianę nabłonka. Naskórek zawiera również melanocyty, czyli komórki, które są wypełnione melaniną i nadają skórze kolor.

Co to są keratynocyty?

Tworzą 5 różnych warstw, które są właściwie etapami ewolucji. Innymi słowy, najmłodsze komórki naskórka znajdują się w najgłębszej warstwie, połączonej ze skórą właściwą. W miarę starzenia się komórki te przesuwają się ku górze, podczas gdy nowe komórki rodzą się i pojawiają w warstwach podstawnych. Keratynocyty z wiekiem przesuwają się w górę. Stają się one jednak również obciążone keratyną, twardą substancją, która służy jako bariera ochronna.
Keratynocyty, którym udało się dotrzeć do najbardziej zewnętrznych warstw, to w rzeczywistości komórki, które już obumarły, są pełne keratyny i zostaną usunięte w procesie łuszczenia, aby zrobić miejsce dla “młodych”, które przyjdą od dołu i rozpoczną proces od nowa. Jednak nawet warstwa rogowa nie ma bezpośredniego kontaktu ze światem zewnętrznym, ponieważ nawet poza tą warstwą komórek znajduje się warstwa hydrolipidowa, czyli emulsja wody i lipidów (tłuszczów), utrzymywana przez wydzieliny gruczołów potowych i łojowych, która stanowi dodatkową barierę dla bakterii i grzybów oraz utrzymuje naturalną wilgotność skóry, a także lekko kwaśne pH (między 5,4 a 5,9).

Znaczenie odpowiedniego nawodnienia skóry.

Warstwa rogowa powinna zawierać od 10 do 15% wody, więc jeśli ta proporcja spadnie poniżej 10%, mówimy o suchej skórze lub kserozie. Suchość skóry powoduje większe łuszczenie się naskórka, a tym samym szybszą utratę warstwy rogowej. Może dojść do powstania pęknięć, co wiąże się z ryzykiem przedostania się mikroorganizmów, które mogą powodować infekcje, a także powstawanie wyprysków i innych chorób skóry. Sprawia, że skóra wygląda na bardziej matową i delikatną. Zmienia również konsystencję skóry i mogą pojawić się takie objawy, jak swędzenie lub uczucie kłucia. Utrata wody może wynikać z różnych czynników, takich jak fakt bycia kobietą, ponieważ skóra kobiet jest cieńsza niż skóra mężczyzn. Może być także spowodowana starzeniem się organizmu, ponieważ starzenie się powoduje ogólną utratę wody, w tym także w skórze, lub działaniem niektórych substancji, takich jak alkohol czy tytoń, lub niektórych leków, takich jak środki moczopędne czy przeczyszczające. Oczywiście istotną rolę odgrywa także środowisko zewnętrzne. Zarówno mikrośrodowisko, czyli warunki wilgotnościowe panujące w pomieszczeniu, w którym przebywamy, jak i warunki ogólne, czyli klimat. Wiadomo, że zmiany klimatyczne wpływają na skórę, ponieważ jesteśmy coraz bardziej narażeni na gorące i suche środowisko.

Czy genetyka odgrywa jakąś rolę?

Czy nie jest tak, że niektórzy ludzie zawsze mają suchą skórę, a inni tylko w wyjątkowych okolicznościach? Tak, z pewnością istnieją predyspozycje do suchej skóry. Woda w naskórku jest zasadniczo zatrzymywana w warstwie rogowej. Tutaj jest on wchłaniany przez szereg substancji rozpuszczalnych w wodzie, które sami wytwarzamy. Białko obecne w skórze jest niezbędne do produkcji tych substancji zatrzymujących wodę. To jest filagryna. Istnieją osoby, które z powodu uwarunkowań genetycznych mają zmiany w filagrynie, co oznacza, że nie zatrzymują dobrze wody. Dzieje się tak na przykład u znacznego odsetka pacjentów z atopowym zapaleniem skóry, a wiemy, że jednym z typowych objawów tego zapalenia jest właśnie suchość skóry.

Porady jak dbać o nawodnienie skóry.

  1. Najbardziej oczywiste: pić wodę. Jeśli nie dostarczymy organizmowi wody, nie będzie mógł jej mieć, a ta niewielka ilość wody, którą ma, zostanie zużyta przez organy niezbędne do życia, więc skóra pozostanie bez swojej części.
  2. Kolejna wskazówka uzupełniająca. “Jedz wodę”. Innymi słowy, należy stosować dietę bogatą w wodę, której źródłem są owoce i warzywa.
  3. Kontrola wilgotności powietrza na zewnątrz. Dobrym nawykiem jest stosowanie nawilżaczy powietrza, zwłaszcza gdy włączona jest klimatyzacja lub ogrzewanie.
  4. Nie należy uszkadzać skóry. Zwróć szczególną uwagę na żele i mydła. Powinny one respektować naturalne kwaśne pH skóry.
  5. Podczas osuszania skóry nie należy pocierać jej ręcznikami. Lepiej jest to robić małymi kurkami. Nie zaszkodzi nawet pozostawić trochę wilgoci.
  6. Po wzięciu prysznica, gdy skóra jest jeszcze wilgotna, należy zastosować dobry emolient. Istnieje wiele składników aktywnych, które mogą być przydatne w tym zakresie. Istnieją emolienty z wyciągami roślinnymi, takimi jak wyciąg z czarnej porzeczki, które również przynoszą ulgę w swędzeniu.
  7. Na najbardziej wysuszone miejsca nałóż kremy nawilżające. Również w tym przypadku istnieje wiele rozwiązań. Do klasycznych należą kremy zawierające mocznik. Jednak kremy zawierające ektoinę są również szeroko stosowane ze względu na swoją skuteczność. Jest to białko pozyskiwane z pewnych bakterii, które ma działanie przeciwzapalne i przeciwświądowe, a także zapobiega przeznaskórkowej utracie wody.